Acto oficial pola concesión do Premio Nacional da Cultura Galega á cidade de Pontevedra pola súa reforma urbana

Boas tardes a todos e a todas:

Estanse expoñendo aquí diversas opinións sobre o que a reforma urbana supuxo desde o punto de vista patrimonial, cultural, comercial, etc.
Eu quería incidir no que supuxo desde o punto de vista social pero relacionándoo co Patrimonio Cultural, que é o motivo do premio que celebramos.

É moi sinxelo: hai dez anos había moitas persoas que descoñecían o valor patrimonial que ten a zona monumental de Pontevedra; moitas persoas non sabían cantas prazas había, nin como eran, nin en que fachadas estaban os escudos, nin como era de extensa a zona, nin os edificios patrimoniais cos que contaba.

Daquela, moitas persoas que se cadra vivían na rúa Gutiérrez Mellado, ou na rúa Michelena, ou mesmo na propia zona monumental, practicamente non podían saír das súas casas porque unha vez no portal, xa non había maneira de moverse.
Tamén había moitas persoas de fóra da cidade que non podían desfrutar do noso patrimonio cultural porque entrar na zona monumental era como entrar nunha selva, ou nunha xincana onde había que ir sorteando continuos obstáculos.

Estoume referindo especialmente, aínda que non en exclusiva, a todas as persoas que teñen dificultades para desprazarse; non só a todas as persoas en cadeira de rodas, senón a todas as persoas maiores, a todas as mulleres nos últimos meses de embarazo, ás persoas que levar aos seus bebés nos carriños, persoas enxesadas, ou persoas cargadas con bolsas.

Basta recordar, por exemplo, como había que facer para ir desde a Praza de Ourense ata a Praza da Verdura, pasando polos soportais da Ferrería e pola Praza de Curros Enríquez: había que sortear escaleiras, coches circulando, coches aparcados (e os mal aparcados), beirarrúas estreitas e sen rebaixes, pavimentos irregulares, ... e chegar á praza da Verdura onde practicamente non había onde poñerse nin como moverse. Outros exemplos similares se poderían poñer.

A reforma urbana revitalizou a zona monumental e puxo en valor todo o patrimonio cultural co que conta; pero o que é máis importante é que se fixo pensando en que os espazos deseñados e reformados fosen susceptibles de ser usados por unha ampla diversidade de persoas.

A situación de hoxe permite que calquera persoa poida desfrutar do patrimonio cultural co que conta a zona monumental, dos seus edificios, rúas e prazas, e créanme que non é o habitual.

Por todo isto penso que se trata dun premio merecido (que ven acompañado doutros nos últimos anos) que valora positivamente o que se está a facer na cidade e que parece que nos debe animar a continuar polo mesmo camiño.

Claro está que queda moito por facer, e a reforma urbana ten que ir estendéndose a outras zonas da cidade, pero as bases conceptuais son sólidas e esperamos que o resultado siga favorecendo a integración social dun grupo de poboación que leva moitos anos discriminado pola existencia de barreiras arquitectónicas no noso entorno.

Tanto desde Asociación Amizade como desde COGAMI reiteramos a nosa disposición a seguir colaborando co goberno municipal para que Pontevedra se siga a converter nunha cidade cada vez máis xusta.

Grazas pola súa atención

Paulo Fontán Torreiro
Pontevedra, 10-01-2008